Nghiệp vụ kế toán thanh toán & các khoản thu đơn vị HCSN

Kế toán thanh toán – Đối tượng kế toán là các khoản phải thu ở khách hàng, phải trả cho khách hàng,  các khoản vay, nợ, tạm ứng qua kho bạc, các khoản ứng trước, trả trước, các khoản nhận trước trong các đơn vị hành chính sự nghiệp. Kế toán Việt Hưng chia sẻ nghiệp vụ và cách hạch toán các khoản thu qua bài viết ngay dưới đây. 

kế toán thanh toán
Nghiệp vụ kế toán thanh toán & các khoản thu đơn vị HCSN

Các nghiệp vụ thanh toán của đơn vị HCSN phát sinh trong mối quan hệ giữa đơn vị với các đối tượng bên trong và bên ngoài nhằm giải quyết các quan hệ tài chính liên quan tới quá trình hình thành, sử dụng và thanh quyết toán kinh phí ngân sách Nhà nước tập trung và kinh phí khác.

1. Nội dung các nghiệp vụ kế toán thanh toán

Các nghiệp vụ thanh toán trong đơn vị dự toán là những quan hệ thanh toán giữa đơn vị với Nhà nước, với các tổ chức, cá nhân bên ngoài về quan hệ mua, bán, dịch vụ, vật tư, sản phẩm, hàng hóa và các quan hệ thanh toán giữa đơn vị cấp trên, cấp dưới, với viên chức và các đối tượng khác trong đơn vị.

* Các nghiệp vụ thanh toán nếu được phân loại theo đối tượng thanh toán thì có:

– Các khoản phải thu khách hàng.

– Tạm ứng cho cán bộ, nhân viên của đơn vị.

– Các khoản phải thanh toán cho người cung cấp.

– Phải thanh toán cho công chức, viên chức và đối tượng khác.

– Các khoản BHXH, BHYT, KPCĐ phải nộp.

– Các khoản phải nộp Nhà nước về thuế và lệ phí.

– Kinh phí cấp cho cấp dưới

– Thanh toán nội bộ cấp trên và cấp dưới.

* Xét theo tính chất công nợ phát sinh

– Thanh toán các khoản phải thu (khách hàng mua, CNV, cho vay, thuế GTGT khấu trừ, các khoản phải thu khác).

– Thanh toán các khoản phải trả (phải trả người bán, nội bộ, thanh toán các khoản cho Nhà nước, phải nộp theo lương, phải nộp khác)

1.1 Nguyên tắc kế toán thanh toán

Để quản lý tốt các khoản phải thu và nợ phải trả, hạch toán các nghiệp vụ thanh toán cần tôn trọng các quy định sau:

+ Mọi khoản thanh toán của đơn vị phải được kế toán chi tiết từng nội dung thanh toán cho từng đối tượng và từng đợt thanh toán.

+ Kế  toán  phải  theo  dõi  chặt  chẽ  từng  khoản  nợ  phải  thu,  nợ  phải  trả  và  thường  xuyên kiểm tra, đôn đốc, thu hồi nợ, tránh tình trạng chiếm dụng vốn, kinh phí. đồng thời phải nghiêm chỉnh chấp hành kỷ luật thanh toán, kỷ luật thu nộp ngân sách, tránh gây tổn thất kinh phí cho Nhà nước.

+ Những khách nợ, chủ nợ mà đơn vị có quan hệ giao dịch thanh toán thường xuyên hoặc có số dư nợ lớn kế toán cần phải lập bảng kê nợ, phải đối chiếu, xác nhận công nợ cho nhau, và có kế hoạch thu hồi hoặc trả nợ kịp thời, tránh tình trạng kê đọng làm tổn thất kinh phí của nhà nước.

+ Trường hợp một đối tượng vừa là phải thu, vừa là phải trả, sau khi hai bên đối chiếu, xác nhận nợ có thể lập chứng từ để thanh toán bù trừ.

+ Các khoản phải thu và nợ phải trả bằng vàng, bạc, đá quý phải được kế toán chi tiết chi từng khoản con nợ và chủ nợ theo cả hai chiều số lượng và giá trị.

1.2 Nhiệm vụ kế toán

Ghi chép, phản ánh kịp thời, đầy đủ và chính xác, rõ ràng các khoản phải thu, các khoản nợ phải trả theo từng khoản phải thu, từng khoản phải trả.

2. Hạch toán kế toán thanh toán các khoản phải thu

2.1 Nội dung các khoản phải thu

Theo tính chất và đối tượng thanh toán, các khoản phải thu gồm:

– Các khoản phải thu của đơn vị sự nghiệp với khách hàng về tiền bán sản phẩm, hàng hóa, cung cấp lao vụ, dịch vụ, nhượng bán, thanh lý TSCĐ

– Các khoản phải thu của đơn vị sự nghiệp đối với Nhà nước theo các đơn đặt hàng.

– Giá trị tài sản thiếu chờ xử lý

– Các khoản phải thu khác.

2.2 Nhiệm vụ kế toán

Kế toán phải theo dõi chi tiết cho từng đối tượng phải thu, từng khoản phải thu, từng đơn đặt hàng và từng lần thanh toán.

Mọi khoản nợ phải thu của đơn vị đều phải được kế toán ghi chi tiết theo từng đối tượng, từng nghiệp vụ thanh toán. Số nợ phải thu của đơn vị trên tài khoản tổng hợp phải bằng tổng số nợ phải thu trên tài khoản chi tiết của các con nợ.

Các khoản nợ phải thu của đơn vị bằng vàng, bạc, đá quý phải được kế toán chi tiết cho từng con nợ theo cả hai chỉ tiêu số lượng và giá trị.

Trong kế toán chi tiết, kế toán phải tiến hành phân loại các khoản nợ để có biện pháp thu hồi nợ kịp thời.

Tài khoản này còn phản ánh giá trị tài sản thiếu chưa xác định rõ nguyên nhân chờ quyết định xử lý và các khoản bồi thường vật chất do cá nhân, tập thể gây ra như mất mát, hư hỏng vật tư, hàng hoá đã có quyết định xử lý, bắt bồi thường vật chất.

kế toán thanh toán

2.3 Tài khoản 311 – Các khoản phải thu

Kế toán sử dụng tài khoản 311 – Các khoản phải thu: Phản ánh các khoản phải thu và tình hình thanh toán các khoản phải thu của đơn vị với khách hàng, với các đơn vị, cá nhân trong và ngoài đơn vị.

Kết cấu và nội dung phản ánh TK 311 như sau:

Bên Nợ:

– Các khoản phải thu với khách hàng về tiền bán sản phẩm, hàng hóa cung cấp dịch vụ , nhượng bán, thanh lý vật tư, TSCĐ…

– Thuế GTGT được khấu trừ đối với những hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ thuộc đối tượng chịu thuế GTGT tính và nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ thuế; các dự án viện trợ không hoàn lại được hoàn thuế GTGT.

– Giá trị tài sản thiếu hụt chờ xử lý hoặc đã xử lý bắt bồi thường nhưng chưa thu được.

– Các khoản chi hoạt động, chi dự án, chi theo dơn đặt hàng, chi đầu tư xây dựng cơ bản nhưng quyết toán không được duyệt bị xuất toán phải thu hồi

– Số phải thu về cho mượn tạm thời về tiền, vật tư

– Các khoản phải thu khác

Bên Có:

– Số tiền đã thu của khách hàng

– Số tiền ứng, trả trước của khách hàng

– Số thuế GTGT đầu váo đã khấu trừ

– Kết chuyển số thuế GTGT đầu vào không được khấu trừ

   + Số thuế GTGT đầu vào đã được hoàn thuế

  + Số thuế GTGT đầu vào của hàng mua trả lại người bán, hoặc được giảm giá, được hưởng chiết khấu thương mại.

– Kết chuyển giá trị tài sản thiếu vào các khoản liên quan theo quyết định ghi trong biên bản xử lý của cấp có thẩm quyền.

– Số tiền đã thu về bồi thường vật chất và các khoản nợ phải thu khác

Số dư bên Nợ:

Các khoản nợ còn phải thu.

–  Số  thuế  GTGT  đầu  vào  còn  được  khấu  trừ  và  số  thuế  GTGT  được  hoàn  lại  nhưng Ngân sách chưa hoàn trả

Tài khoản này có thể có số dư bên Có: Phản ánh số đã thu nhiều hơn số phải thu, khách hàng ứng trước tiền chưa nhận hàng.

Tài khoản 311 chi tiết thành 3 tài khoản cấp 2

–    TK 3111: Phải thu của khách hàng

–    TK 3113: Thuế GTGT được khấu trừ: Phản ánh số thuế GTGT đầu vào được khấu trừ, đã khấu trừ và còn được khấu trừ. Tài khoản này có 2 tài khoản cấp 3

             + TK 31131: Thuế GTGT được khấu trừ của hàng hóa, dịch vụ

             + TK 31132: Thuế GTGT được khấu trừ của TSCĐ

–    TK 3118: Phải thu khác

2.4 Kế toán các nghiệp vụ các khoản thu chủ yếu

  1. Phản ánh doanh  thu của  khối  lượng  sản phẩm,  hàng hóa  xuất  bán,  lao  vụ,  dịch  vụ cung cấp, đã được xác định là tiêu thụ nhưng chưa thu được tiền.

             Nợ TK 311 (3111): Phải thu khách hàng

       Có TK 531: Thu từ hoạt động SXKD

       Có TK 333 (3331): thuế GTGT phải nộp (nếu có).

  1. Xác định giảm giá hàng bán, chiết khấu thanh toán, hàng bán bị trả lại (nếu có) cho khách hàng bằng việc thanh toán bù trừ

             Nợ TK 531: Thu từ hoạt động SXKD

             Nợ TK 333 (3331): thuế GTGT phải nộp (nếu có).

          Có TK 311 (3111): Phải thu của khách hàng

  1. Nhận được tiền do khách hàng trả nợ

             Nợ TK 111, 112: Tiền mặt, TGNH

       Có TK 311 (3111): Phải thu của khách hàng

  1. Trường hợp khách hàng ứng trước tiền hàng theo hợp đồng bán hàng hoặc hợp đồng cung cấp lao vụ, dịch vụ ghi:

– Khi nhận được tiền

             Nợ TK 111, 112: Tiền mặt, TGNH

       Có TK 311 (3111): Phải thu của khách hàng

– Khi giao hàng cho người mua, đồng thời người mua chấp nhận, ghi:

             Nợ TK 311 (3111): Phải thu của người mua

       Có TK 531: Thu từ hoạt động SXKD

       Có TK 333 (3331)

  1. Các khoản phải thu khác của viên chức, có thể trừ dần vào lương khi được phép của cấp có thẩm quyền

             Nợ TK 334 (334): Phải trả cho viên chức

       Có TK 311 (3118): Phải thu khác

  1. Trường hợp vật tư, hàng hóa và số tiền mặt tồn quỹ phát hiện thiếu khi kiểm kê, chưa xác định rõ nguyên nhân, chờ xử lý, ghi:

             Nợ TK 311 (3118): Phải thu khác

       Có TK 111, 152, 153, 155

  1. Trường hợp vay, mượn tiền, vật tư, hàng hoá.

          Nợ TK 311 (3118): Phải thu khác

                   Có TK 111, 112, 152, 155

  1. Những TSCĐ được  đầu  tư bằng  nguồn vốn  vay,  bằng  nguồn vốn  kinh doanh,  khi phát hiện thiếu, ghi:

          Nợ TK 214: Giá trị hao mòn

          Nợ TK 311 (3118): Giá trị còn lại

       Có TK 211, 213: Nguyên giá.           

  1. Cuối niên độ kế toán, sau khi xác nhận nợ, tiến hành lập chứng từ bù trừ giữa nợ phải thu và nợ phải trả của cùng một đối tượng

             Nợ TK 331: Các khoản phải trả

       Có TK 311: Các khoản phải thu

  1. Các khoản nợ phải thu vì lý do nào đã không đòi được, được cấp thẩm quyền cho quyết toán vào chi hoạt động hoặc chi dự án

             Nợ TK 661, 662

       Có TK 311: Các khoản phải thu

  1. Các khoản đã chi hoạt động hoặc chi dự án không được duyệt y phải thu hồi

             Nợ TK 311 (3118): Phải thu khác

       Có TK 661, 662

Hy vọng bài viết nghiệp vụ kế toán thanh toán & các khoản thu đơn vị hành chính sự nghiệp sẽ góp phần vào kho tàng thực hành kiến thức thực tế của các bạn nhà kế.  

Theo dõi
Thông báo cho
guest
1 Comment
Phản hồi nội tuyến
Xem tất cả bình luận
Hà Thúy
Hà Thúy

 Có TK 311 (3111): Phải thu của khách hàng???????